Afghanisches Kulturzentrum des Hazara Volkes e. V.

!!توجه: مقالات منتشر شده در این سایت، بازتاب نظریات نویسندگان آن بوده و اداره سایت مسولیتی در در قبال آنها ندارد کپی برداری از مطالب وبلاگ فقط با ذکر منبع مجاز ميباشد

معامله گران محلی و زورمندان قبایلی

يكشنبه, 18 اسد 1388 09:26 وال استریت جورنال - 8 اگوست 2009 نویسندگان: ماتیو روزنبرگ و آناند گوپال

برگردان: اسماعیل شهامت

انتظار می رود استعداد رییس جمهور غیرمحبوب  افغان در انجام معامله و آشتی، راه را برای یک دوره پنج ساله ي دیگر ریاست جمهوری هموار کند

کابل – زمانی که ایالات متحده امریکا و متحدین اش برای نخستین بار حامد کرزی را هشت سال قبل به عنوان رییس جمهور افغانستان برگزیدند، وی در داخل و خارج، به عنوان یک سیاستمدار زیرک نگريسته می شد. یگانه ویژگی او ایجاد آشتی میان فراکسیون های درگیر جنگ این کشور خوانده مي شد.

به همان اندازه که اوضاع افغانستان بدتر شده، اعتبار کرزی نیز خراب تر شده است. همان ویژگی های که زمانی برای او ستایش را به ارمغان می آورد، اینک به عنوان نشانه های یک رهبر متلون و متغیر، مورد انتقاد قرار گرفته است. او آشکارا حضور ایالات متحده را رد می کند. وی به طور گسترده عامل همه ی نا به سامانی های افغانستان، خوانده می شود: فساد گسترده، تجارت رو به گسترش مواد مخدر، شورش مجدد طالبان. تا زمان آغاز مبارزات برای انتخاب مجدد، هنگامی که مردم در 20 اگوست به پای صندوق های رای می روند، وی به ندرت جرات بیرون شدن از محدوده ي قصرش را پیدا خواهد كرد. در گردهمایی روز جمعه (در ورزشگاه غازي)، وی یک حضور بسیار کوتاه داشت و تنها به مدت شش دقیقه صحبت کرد.

هنوز به طور قوی انتظار می رود که آقای کرزی 51 ساله و عمیقا غیر محبوب، برنده ي یک دور دیگر انتخابات ریاست جمهوری گردد.

دلایل این پیروزی از نگاه متحدین، رقبا و دیپلومات ها: به رغم  برخی کاستی ها، آقای کرزی تبدیل به یک مرد قوی کنش پذیر شده است، رهبري که غرایز معامله گری و آشتی دادن وی، به او قابلیت داده است که رقيبان اش را به حاشیه براند و یا آن ها را به متحدین اش تبدیل کند. انتظار می رود که این  توانمندی به یک پیروزی در انتخابات تفسیر شود، در سیستمي که در آن رای دهندگان تمایل دارند که از رهبران سنتی و قبایلی شان پیروی کنند.

با این همه، هنوز هم وی توانایی مسلط شدن بر مجموعه ی جنگ سالاران یاغی سابق، بزرگان قبایلی، سیاستمدان تازه به دوران رسیده و تاجراني که بر افغانستان حکم می رانند، را ندارد. این وضعیت افغانستان را در حالت بحران دایمی قرار داده است و آقای کرزی به عنوان قویترین مرد در میان نزدیک به 40 نامزد می باشد که برخی آنان از لحاظ سیاسی ضعیف می باشند.

اگر کرزی برای یک دور پنج ساله دیگر انتخاب گردد، این احتمالا به معنای پیشرفت کمتر و یا عدم پیشرفت در تمامی موارد مورد نیاز برای بهبود اقتصاد و ارتقای نهادهای مدنی افغانستان مي باشد، که متمم مبارزات نظامی پیمان اتلانتیک شمالی (ناتو) بر ضد طالبان به شمار می رود. دفتر آقای کرزی به درخواست ها برای یک مصاحبه و یا اظهار نظر در مورد سبک دولتداری کرزی حاضر نشد.

نه دولت آقای کرزی و نه ولی نعمت های غربی او، هیچ کدام نتوانسته اند "یک دستگاه دولتی شایسته و مناسب ایجاد کنند و یا آموزش دهند". رابرت فین، سفیر ایالات متحده امریکا در دو سال نخست ریاست جمهوری کرزی می گوید در نتیجه آقای کرزی متکی به ساختارهای سنتی قدرت – معامله گران محلی قدرت، زورمندان قبایلی – شده است.

به طور مثال، یکی از دو معاون آقای کرزی محمد فهیم، یک جنگ سالار تاجيک است که به خاطر بی رحمی هایش در جنگ داخلی دهه نود میلادی که در پی عقب نشینی اتحاد جماهیر شوروی بروز کرد، مشهور است.

آقای کرزی وعده داده است که جنرال عبدالرشید دوستم، جنگ سالار سابق و رهبر ازبک ها را به حیث رییس ستاد مشترک ارتش افغانستان تعیین کند. (دوستم قبلا از اين پست به تعليق در آمده بود. رييس جمهور چندي پيش تعليق وظيفه او را لغو كرد ـ مترجم) گفته می شود که دو طرف در حال مذاکره می باشند.

آقای کرزی آرای کلیدی اقلیت هزاره را نیز از آن خود کرده است. به گفته ي محمد محقق، یکی از رهبران هزاره، کرزی وعده ي وزارت خانه های بیشتر به هزاره ها و ایجاد یک ولایت در منطقه ي عمدتا هزاره نشین را داده است.

این حرکت ها بیانگر تلاش های آقای کرزی در ابتدای ریاست جمهوری اش است تا جنگ سالاران را وادار به کنار گذاشتن ملکیت ها و پیوستن به دولت مرکزی کند.

انتخاب متحدین از سوی کرزی در عزیز ساختن او در برابر خلق بسیار محتاط، موثر واقع نشده است. نظرسنجی خصوصی که هفته های اخیر صورت گرفته نشان می دهد که وی بعد از داکتر عبدالله عبدالله، وزیر خارجه سابق، در جایگاه دوم سقوط کرده است و به گفته ي کسانی که نتایج این نظر سنجی را دیده اند، احتمال نمی رود که وی 50.1 درصد آرای لازم برای تضمین پیروزی در دور اول انتخابات را به دست آورد. انتظار می رود که وی در دور دوم رقابت بین دو رقیب ارشد، پیروز گردد.

به گفته ي کسانی که در کمپاین های مبارزاتی آقای کرزی و اشرف غنی احمدزي فعالیت دارند، آقای کرزی در حال مذاکره با اشرف غنی احمدزی، وزیر مالیه سابق در باره ي معامله ای است که می تواند او را برای پیروزی در دور اول کمک کند. بر اساس این معامله اشرف غنی احمدزي از رقابت پایش را بیرون خواهد كشيد و به تیم کرزی خواهد پيوست. در برابر، آقای احمد زي، یک تکنوکرات توانمند، به حیث رییس اجرایی در دولت جدید گماشته خواهد شد و بخش بیشتر امور روزمره را مدیریت خواهد کرد.

هیچ کدام از  دو طرف به طور آشکارا در این باره اظهار نظر نکرده است. رییس ستاد مبارزاتی آقای احمدزي می گوید که وی هنوز چنین معامله ای را رد نکرده است.

یک مقام امریکایی در واشنگتن گفت، ایالات متحده با امید جلوگیری از بی ثباتی گسترده پیش از برگزاری دور دوم انتخابات، احتمالا از این چنین حرکت حمایت کند، هرچند مقام هاي امریکایی در کابل مکررا گفته اند که آن ها از هیچ کدام از نامزدان حمایت نمی کنند.

سبک حکومت داری آقای کرزی، در حالی که با او تناسب دارد، همچنین از این حقیقت دیکته شده متاثر است که افغانستان به عنوان یک کشور ضعیف متاثر از منافع ولایتی باقی مانده است. یک مقام ارشد غربی در کابل گفت: " این یک فدراسیون نیست، این حتا یک کانفدراسیون هم نیست. این مجموعه ای از ولایات و مردم است که برخی مواقع در یک جهت حرکت می کنند". وقتی سوال شد که آیا کسی دیگر می تواند با به دست آوردن كرسي ریاست جمهوری، این کشور را بهتر اداره کند؟ این مقام در جواب گفت:  "شاید نتواند".

هارون میر، یکی از مدیران مرکز تحقیقات و مطالعات پالیسی افغانستان می گوید: "ساخت نهادهای پشتیبان دموکراسی – وزيران قوی، بوروکراسی شایسته و سیاسی، احزاب سیاسی  واقعی – " سال ها وقت می گیرد ". وی می گوید که ساخت این نهادها، همچنان مستلزم همکاری مردمي است که آقای کرزی به خاطر فرونشاندن آن مورد انتقاد است.

با توجه به پیش بینی تداوم ضعف ها در کابل، مقام هاي امریکایی در حال حاضر شروع به تقویت روابط با مقام هاي ولایتی کرده اند.

این هنری است که آقای کرزی، فرزند یک رییس قبیله ي پوپل زی پشتون، قبلا آن را آموخته است. حاجی آقا لالی دستگیری، یک رهبر قبایلی از قندهار که خانواده آقای کرزی را از سال ها قبل می شناسد، می گوید : "حتا زمانی که او در روستایش یک کودک بود، می دانست که چگونه با مردم کنار بیاید و هرکس را راضی نگه دارد".

با توجه به فساد گسترده و بوروکراسی محدود افغانستان، عدم توانایی دیرین در مدیریت پروژه های توسعه، نیک محمد، یکی از سخنگویان ستاد انتخابات کرزی در قندهار می گوید: "آقای کرزی در  عوض به طور مستقیم با محلی ها معامله می کند".

وی به یک پروژه سرک سازی در ولسوالی دور افتاده پنجوایی قندهار اشاره می کند. در مدت  هشت ماه مقام هاي محلی نتوانستند یک شرکت قراردادی را پیدا کنند. حتا پس از نیافتن آن، به خاطر بوروکراسی حاکم، کار آن شروع نشد.

" سپس کرزی یک روزی آمد و با مقام هاي محلی دیدار کرد و دستور شروع ساخت سرک را داد". آقای محمد گفت: " کار در ظرف سه روز شروع شد".

آنانی که رییس جمهور را ملاقات نکرده اند، می توانند راه شان را به سوی قصر گلخانه، جایي که وی کار می کند، باز کنند.

وي علاوه كرد: " سال گذشته چند ملا از روستای ما از من خواست کمک شان کنم تا آنها را به حج بفرستم". آقای دستگیری، از بزرگان قومی گفت: "من نمی توانستم این کار را با هزینه ي خود انجام بدهم. از این رو من پیش رییس جمهور رفتم". وی ادامه داد: "من به او [رییس جمهور] گفتم که آنها ملاهای خوبی اند و خیلی به دولت وفا دار اند. من از رییس جمهور خواستم که یک حکم ریاست جمهوری را امضا کند و آنها را به حج بفرستد. او این کار را کرد".